Hanifah Hajar Abdul Taib | |
|---|---|
| Timbalan Menteri Ekonomi | |
| Menyandang jawatan 10 Disember 2022 | |
| Raja | Al-Sultan Abdullah Sultan Ibrahim Ismail |
| Perdana Menteri | Anwar Ibrahim |
| Menteri | Rafizi Ramli |
| Kawasan pilihan raya | Mukah |
| Ahli Parlimen Malaysia bagi Mukah, Sarawak | |
| Menyandang jawatan 16 Julai 2018 | |
| Didahului oleh | |
| Majoriti | 15,686 (PRU-15) 7,000 (PRU-14) |
| Timbalan Menteri di Jabatan Perdana Menteri Hal Ehwal Sabah dan Sarawak | |
| Dalam jawatan 30 Ogos 2021 – 10 Oktober 2022 | |
| Raja | Al-Sultan Abdullah |
| Perdana Menteri | |
| Menteri | Maximus Johnity Ongkili |
| Digantikan oleh | Wilson Ugak Kumbong |
| Kawasan pilihan raya | Mukah |
| Dalam jawatan 10 Mac 2020 – 16 Ogos 2021 | |
| Raja | Al-Sultan Abdullah |
| Perdana Menteri | |
| Menteri | Maximus Johnity Ongkili |
| Didahului oleh | Pejabat ditubuhkan |
| Kawasan pilihan raya | Mukah |
| Maklumat peribadi | |
| Lahir | 28 Ogos 1972 Sarawak, Malaysia |
| Parti politik | |
| Gabungan politik lain | Gabungan Parti Sarawak (GPS) (2018–Kini) |
| Pasangan | Datuk Syed Ahmad Alwee Alsree (k. 2000) |
| Pertalian | Abdul Taib Mahmud (bapa) Jamilah Taib-Murray (kakak) Sulaiman Abdul Rahman Abdul Taib (abang) |
| Tempat belajar | University of San Francisco |
| Pekerjaan |
|
| Gaji | RM37,347.65 sebulan[1] |
1. Latar Belakang dan Awal Kehidupan
Dato Hajah Hanifah Hajar binti Tun Pehin Sri Haji Abdul Taib juga dikenali sebagai Hanifah Hajar Taib Alsree (lahir pada 28 Ogos 1972) ialah seorang ahli politik dan ahli perniagaan Malaysia yang kini berkhidmat sebagai Timbalan Menteri Ekonomi dalam pentadbiran Kerajaan Perpaduan di bawah Perdana Menteri Anwar Ibrahim dan Menteri Amir Hamzah sejak Jun 2025. Beliau juga merupakan Ahli Parlimen (MP) Mukah sejak Mei 2018. Beliau pernah berkhidmat sebagai Timbalan Menteri di Jabatan Perdana Menteri yang bertanggungjawab ke atas Hal Ehwal Sabah dan Sarawak bagi penggal kedua dalam pentadbiran Barisan Nasional (BN) di bawah bekas Perdana Menteri Ismail Sabri Yaakob dan Menteri Maximus Ongkili dari Ogos 2021 sehingga kejatuhan kerajaan Perikatan Nasional (PN) pada November 2022, serta bagi penggal pertama dalam pentadbiran PN di bawah bekas Perdana Menteri Muhyiddin Yassin dan Menteri Maximus Ongkili dari Mac 2020 hingga Ogos 2021. Beliau ialah ahli Parti Pesaka Bumiputera Bersatu (PBB), sebuah parti komponen dalam Gabungan Parti Sarawak (GPS) dan sebelum ini dalam gabungan Barisan Nasional (BN). Beliau juga merupakan anak kepada Abdul Taib Mahmud, bekas Yang di-Pertua Negeri Sarawak dan bekas Ketua Menteri Sarawak.
2. Pendidikan
Selepas menamatkan persekolahan di Sarawak, Hanifah melanjutkan pengajian ke Amerika Syarikat bagi mengikuti bidang yang berkaitan dengan pentadbiran dan pengurusan. Beliau kemudiannya memperoleh ijazah daripada University of San Francisco, sebuah institusi pendidikan tinggi yang terkenal dengan penekanan kepada kepimpinan, inovasi serta pembangunan kemahiran profesional dalam persekitaran global.[2]
Pengajian beliau di luar negara memberikan pendedahan langsung kepada pendekatan ekonomi moden, pengurusan perniagaan serta amalan tadbir urus yang berorientasikan keberkesanan dan ketelusan. Sepanjang tempoh pengajiannya, Hanifah turut terlibat dalam aktiviti pelajar dan program pembangunan kemahiran yang menekankan komunikasi rentas budaya serta pemikiran strategik—dua elemen yang kemudian memainkan peranan penting dalam kerjaya beliau sebagai ahli politik dan pentadbir.[3]
Latar pendidikan antarabangsa ini menjadi asas kepada pemikiran dasar beliau, terutamanya dalam isu pembangunan ekonomi luar bandar, pemerkasaan komuniti pesisir, serta kedudukan Sabah dan Sarawak dalam kerangka pembangunan nasional. Pendedahan ini juga memperkukuhkan kefahaman beliau tentang keperluan harmonisasi dasar antara kerajaan negeri dan persekutuan, sesuatu yang kemudian menjadi fokus utama dalam peranan kementerian yang disandangnya.[4]
3. Kerjaya Perniagaan
Sebelum terjun sepenuhnya ke dunia politik, Hanifah membina kerjaya dalam sektor perniagaan, terutamanya melalui penglibatan dalam kumpulan korporat yang mempunyai hubungan rapat dengan pembangunan ekonomi Sarawak. Kedudukan keluarganya yang mempunyai sejarah panjang dalam bidang keusahawanan negeri turut membuka ruang kepada beliau untuk memahami secara mendalam struktur ekonomi tempatan, termasuk perusahaan berasaskan sumber, hartanah, pelaburan dan perkhidmatan profesional.
Hanifah berperanan dalam beberapa syarikat berkaitan keluarga yang beroperasi di Sarawak dan peringkat nasional. Melalui penglibatan ini, beliau mendalami aspek tadbir urus korporat, strategi pelaburan serta pengurusan organisasi yang melibatkan pelbagai lapisan masyarakat. Pengalaman tersebut memperkukuhkan kemahiran beliau dalam merangka keputusan perniagaan dan menilai kesan pembangunan ekonomi terhadap komuniti luar bandar serta kawasan pesisir.[5]
Selain daripada aktiviti perniagaan, Hanifah turut terlibat dalam beberapa program tanggungjawab sosial korporat yang berfokus kepada pendidikan, kesejahteraan komuniti dan bantuan kemanusiaan di Sarawak. Beliau menyokong pelbagai inisiatif setempat termasuk program pendidikan untuk pelajar luar bandar, bantuan kebajikan keluarga berpendapatan rendah, dan aktiviti komuniti yang bertujuan meningkatkan kualiti hidup di kawasan pesisir.
Pendedahan beliau dalam sektor korporat bukan sahaja membentuk kebolehan kepimpinan dan keupayaan strategik, malah menyediakan asas kukuh sebelum beliau beralih kepada kerjaya politik. Keluwesan beliau dalam memahami keperluan pembangunan ekonomi negeri menjadikan pengalaman perniagaan sebagai salah satu kekuatan utama dalam peranan kerajaan yang disandangnya kemudian.
Kerjaya politik
Beliau meneruskan legasi politik bapa beliau dengan menyertai Parti Pesaka Bumiputera Bersatu Sarawak.[6] Hanifah memulakan kerjaya politiknya dengan menyertai Parti Pesaka Bumiputera Bersatu (PBB), sebuah parti teras dalam gabungan pemerintah di Sarawak yang mempunyai pengaruh besar dalam landskap politik negeri sejak penubuhannya. Penyertaan beliau dalam PBB dilihat sebagai kesinambungan legasi keluarga Taib yang sekian lama memainkan peranan penting dalam pentadbiran negeri dan pembangunan sosioekonomi Sarawak.
Pada peringkat awal, Hanifah terlibat secara aktif dalam program komuniti, dialog bersama penduduk kawasan pesisir serta inisiatif kemasyarakatan di Mukah dan kawasan sekitarnya. Penglibatan akar umbi ini memberi ruang kepada beliau untuk memahami keperluan sebenar masyarakat tempatan, terutamanya berkaitan akses perkhidmatan asas, pendidikan, peluang ekonomi dan pembangunan infrastruktur luar bandar.
Komitmen Hanifah terhadap pembangunan wilayah Borneo, khususnya Sarawak, menjadikan beliau dikenali sebagai tokoh yang lantang memperjuangkan isu berkaitan autonomi negeri, pelaksanaan Perjanjian Malaysia 1963 (MA63), serta jurang pembangunan antara Semenanjung Malaysia dan Borneo. Pendekatan beliau yang pragmatik dan berasaskan penyertaan komuniti sering mendapat perhatian sebagai satu model kepimpinan yang menitikberatkan keberkesanan dasar dan kebajikan masyarakat.[7]
Melalui penyertaan aktif dalam PBB, Hanifah membina reputasi sebagai pemimpin generasi baharu yang membawa pemikiran lebih inklusif dan berpandangan jauh. Keupayaan beliau merapatkan jurang antara kepentingan negeri dan dasar persekutuan turut menjadi asas kepada pelantikan beliau ke beberapa jawatan kerajaan pada peringkat nasional. Fokus beliau terhadap pembangunan luar bandar, integrasi ekonomi serantau, serta pemantapan hubungan antara kerajaan negeri dan persekutuan kemudian menjadi elemen utama dalam peranan-peranan yang disandangnya.
5. Ahli Parlimen Mukah (2018–kini)
Hanifah Hajar Taib memasuki politik nasional apabila beliau dipilih sebagai Ahli Parlimen Mukah pada Pilihan Raya Umum ke-14 (2018), menggantikan penyandang lama, Tan Sri Muhammad Leo Michael Toyad Abdullah. Kemenangan tersebut menandakan peralihan generasi dalam kepimpinan kawasan pesisir itu, sekali gus memperkukuh kedudukan PBB sebagai parti dominan di wilayah tengah Sarawak. Pada PRU-14, Hanifah memperoleh majoriti lebih 7,000 undi, manakala pada PRU-15, majoriti tersebut meningkat kepada 15,686 undi, menunjukkan sokongan yang semakin kukuh daripada pengundi Mukah.
Sebagai wakil rakyat, Hanifah memberi tumpuan kepada isu-isu pembangunan luar bandar, pemerkasaan masyarakat pesisir, dan peningkatan akses kepada pendidikan serta perkhidmatan asas. Mukah, sebagai sebuah kawasan yang sedang pesat membangun dalam koridor pesisir Sarawak, berdepan cabaran berkaitan infrastruktur, capaian digital, peluang pekerjaan dan pembangunan industri berasaskan sumber. Hanifah secara aktif memperjuangkan usaha bagi memperluaskan rangkaian jalur lebar, menaik taraf kemudahan asas, serta menarik pelaburan strategik ke daerah tersebut.
Di Parlimen, Hanifah dikenali sebagai suara penting daripada Borneo dalam memperjuangkan isu struktur seperti jurang pembangunan wilayah, akses spektrum komunikasi, autonomi negeri, serta kedudukan Sarawak dalam Perjanjian Malaysia 1963 (MA63). Beliau turut membangkitkan perkara berkaitan keselamatan pesisir, kesejahteraan komuniti nelayan, dan kebajikan penduduk kampung tradisional yang terkesan oleh perubahan ekonomi dan perkembangan bandar.
Selain daripada usaha pembangunan fizikal, Hanifah juga aktif dalam program sosial dan kemasyarakatan, termasuk bantuan kebajikan, inisiatif pendidikan untuk keluarga berpendapatan rendah, sokongan untuk usahawan kecil, dan program komuniti wanita. Pendekatan beliau yang berorientasikan turun padang menjadikan beliau dekat dengan masyarakat Mukah, khususnya dalam menangani isu harian seperti taraf hidup, mobiliti penduduk, serta peluang ekonomi untuk golongan belia.
Melalui kedua-dua penggal perkhidmatan sebagai Ahli Parlimen, Hanifah telah menyumbang kepada pembentukan dasar di peringkat nasional melalui kedudukan beliau dalam kerajaan, sambil mengekalkan fokus kepada pembangunan wilayah Sarawak. Peranan beliau sebagai penghubung antara kerajaan negeri dan persekutuan menjadi aspek penting dalam usaha merapatkan jurang pembangunan antara Malaysia Timur dan Semenanjung.
6. Timbalan Menteri Hal Ehwal Sabah dan Sarawak (2020–2022)
Pelantikan Hanifah sebagai Timbalan Menteri di Jabatan Perdana Menteri (Hal Ehwal Sabah dan Sarawak) pada 10 Mac 2020 menandakan peranan penting beliau dalam usaha merapatkan hubungan antara kerajaan Persekutuan dengan negeri-negeri Borneo. Jawatan ini diwujudkan khusus untuk menyelaras isu berkaitan autonomi, pembangunan wilayah dan pelaksanaan Perjanjian Malaysia 1963 (MA63). Hanifah merupakan penyandang pertama portfolio tersebut selepas pejabat itu diwujudkan semula di bawah pentadbiran Tan Sri Muhyiddin Yassin.[8]
Pada peringkat awal pentadbiran Perikatan Nasional (2020–2021), Hanifah memberi tumpuan kepada koordinasi dasar yang melibatkan pelbagai kementerian persekutuan dalam menangani isu-isu struktural Sabah dan Sarawak. Antara perkara utama yang diketengahkan termasuk penambahbaikan infrastruktur luar bandar, penyeragaman dasar pembangunan pesisir, penyediaan kemudahan pendidikan, serta peningkatan penyampaian perkhidmatan kerajaan di kawasan pedalaman. Beliau turut terlibat dalam beberapa rundingan awal berkaitan pelaksanaan tuntutan MA63 yang merangkumi isu perundangan, sumber, dan bidang kuasa negeri.
Pelantikan semula beliau pada 30 Ogos 2021 di bawah pentadbiran Datuk Seri Ismail Sabri Yaakob menunjukkan keyakinan berterusan kerajaan terhadap kepakaran dan pengalaman beliau dalam portfolio berkenaan. Dalam penggal kedua tersebut, Hanifah meneruskan peranan sebagai penghubung utama dalam perbincangan teknikal antara Sarawak, Sabah dan Putrajaya, khususnya berkaitan bidang kuasa imigresen, kewangan negeri, hasil minyak dan gas, serta isu pembangunan strategik wilayah Borneo. Beliau juga terlibat dalam program-program pemantauan projek persekutuan di Sabah dan Sarawak bagi memastikan keberkesanan pelaksanaan dan kepatuhan terhadap jadual pembinaan.
Sepanjang memegang jawatan ini, Hanifah dikenali dengan pendekatan yang pragmatik, berorientasikan penyelesaian, dan bersifat diplomatik dalam mentadbir portfolio yang sensitif secara politik. Beliau sering menekankan kepentingan kerjasama antara Kerajaan Persekutuan dan kerajaan negeri sebagai kunci kepada pembangunan yang lebih seimbang dalam Persekutuan Malaysia. Komitmen beliau terhadap agenda pembangunan Borneo turut menjadikan portfolio ini sebagai salah satu titik penting dalam perjalanan politiknya sebelum dilantik ke Kementerian Ekonomi pada 2022.
7. Timbalan Menteri Ekonomi (2022–kini)
Hanifah dilantik sebagai Timbalan Menteri Ekonomi pada 10 Disember 2022 dalam pentadbiran Kerajaan Perpaduan yang diterajui oleh Perdana Menteri Datuk Seri Anwar Ibrahim. Portfolio ini menempatkan beliau dalam sebuah kementerian strategik yang bertanggungjawab terhadap penyelarasan dasar pembangunan negara, perancangan jangka sederhana dan jangka panjang, serta pembentukan kerangka ekonomi inklusif bagi seluruh Malaysia.
Sebagai Timbalan Menteri, Hanifah memainkan peranan utama dalam beberapa agenda nasional, termasuk penstrukturan semula dasar-dasar pembangunan wilayah, penerapan ekonomi digital, serta penyelarasan strategi pengurangan jurang ekonomi antara Malaysia Timur dan Semenanjung. Beliau turut terlibat dalam usaha penyediaan Blueprint Ekonomi Biru (Blue Economy Blueprint) yang memberi tumpuan kepada pembangunan berasaskan sumber laut, kelestarian ekosistem pesisir, dan pemerkasaan ekonomi komuniti pantai di Sabah dan Sarawak.
Salah satu keutamaan Hanifah dalam kementerian ialah penambahbaikan capaian spektrum komunikasi dan pendigitalan kawasan luar bandar, terutamanya di wilayah Borneo yang masih ketinggalan berbanding kawasan bandar utama. Dalam beberapa laporan dan kenyataan media, beliau menekankan bahawa lebih separuh kawasan luar bandar di Sabah dan Sarawak masih kekurangan liputan komunikasi berkualiti. Justeru, beliau memfokuskan kepada strategi penyediaan rangkaian digital yang lebih menyeluruh bagi memastikan akses maklumat dan peluang ekonomi yang setara kepada penduduk luar bandar.
Selain itu, Hanifah turut memainkan peranan penting dalam usaha menyokong autonomi ekonomi negeri dengan menggariskan kepentingan kerjasama dua hala antara Kerajaan Persekutuan dan kerajaan negeri. Beliau menekankan keperluan memperluas kerangka pembangunan Sarawak dan Sabah melalui pendekatan ekonomi bersepadu yang memanfaatkan potensi sumber asli, tenaga boleh baharu dan peluang pelaburan strategik.
Di peringkat antarabangsa, Hanifah mewakili Malaysia dalam beberapa platform ekonomi serantau, termasuk mesyuarat berkaitan pembangunan mampan, statistik ASEAN, dan forum mengenai transformasi tenaga. Beliau sering mempromosikan kepentingan pembangunan lestari, ekonomi hijau dan inovasi sebagai pemacu utama daya saing negara.
Melalui portfolio ini, Hanifah dikenali sebagai seorang tokoh yang mengangkat suara Borneo dalam hala tuju dasar ekonomi Malaysia. Pendekatannya yang seimbang antara kepentingan nasional dan keperluan wilayah menjadikan beliau antara pemimpin penting dalam usaha merapatkan jurang pembangunan serta memastikan dasar ekonomi negara bersifat inklusif dan mampan.
8. Sumbangan Sosial dan Komuniti
Selain daripada tanggungjawab sebagai Ahli Parlimen dan Timbalan Menteri, Hanifah turut dikenali melalui komitmen aktifnya dalam pelbagai inisiatif sosial dan kemasyarakatan, khususnya di Sarawak. Fokus utama beliau meliputi kebajikan masyarakat pesisir, pembangunan belia, pendidikan luar bandar, serta bantuan kepada keluarga berpendapatan rendah. Beliau sering dilihat turun padang menghadiri program masyarakat, menyantuni penduduk setempat, serta menyalurkan bantuan segera ketika berlaku bencana atau keperluan kecemasan.
Di kawasan Mukah, Hanifah memberi penekanan kepada peningkatan capaian pendidikan bagi pelajar luar bandar, termasuk sokongan untuk program literasi digital, penyediaan bahan pembelajaran dan pengukuhan infrastruktur sekolah. Beliau juga terlibat dalam program yang memfokuskan kepada perkembangan sahsiah belia, peluang latihan kemahiran, dan penyertaan belia dalam aktiviti komuniti sebagai usaha membina generasi muda yang dinamik dan berdikari.
Dalam bidang kebajikan, Hanifah aktif menyokong inisiatif bantuan kepada golongan rentan seperti warga emas, ibu tunggal, orang kurang upaya (OKU) dan keluarga miskin tegar. Beliau turut bekerjasama dengan pertubuhan bukan kerajaan, agensi kerajaan negeri dan pihak swasta bagi menyediakan bantuan asas, sokongan kesihatan, penambahbaikan perumahan, serta program kemasyarakatan yang bertujuan meningkatkan kualiti hidup penduduk setempat.
Selain itu, Hanifah mengambil bahagian dalam program pembangunan komuniti yang menekankan pemberdayaan wanita, khususnya melalui peluang keusahawanan kecil dan latihan kemahiran bagi membantu wanita luar bandar menjana pendapatan sendiri. Program-program ini bertujuan mewujudkan rangkaian sokongan yang lebih kukuh kepada wanita pesisir, selaras dengan aspirasi kerajaan untuk meningkatkan penglibatan wanita dalam ekonomi.
Secara keseluruhan, sumbangan sosial Hanifah mencerminkan pendiriannya bahawa pembangunan masyarakat tidak hanya bergantung kepada infrastruktur fizikal, tetapi juga kepada peningkatan taraf hidup, peluang pendidikan dan kekuatan komuniti. Pendekatan menyeluruh ini menjadikannya antara tokoh politik yang konsisten dalam memperjuangkan kesejahteraan rakyat di Mukah dan Sarawak.
9. Kehidupan Peribadi
Hanifah berkahwin dengan Datuk Syed Ahmad Alwee Alsree pada tahun 2000. Suaminya merupakan seorang tokoh korporat yang pernah memegang beberapa jawatan penting dalam syarikat-syarikat utama yang beroperasi di Sarawak dan peringkat nasional. Perkahwinan mereka mengukuhkan lagi hubungan keluarga antara dua figura korporat dan politik yang berpengaruh dalam wilayah tersebut.[9]
Sebagai sebahagian daripada keluarga besar Taib, Hanifah ialah anak kepada Tun Pehin Sri Abdul Taib Mahmud, bekas Yang di-Pertua Negeri Sarawak dan bekas Ketua Menteri yang menerajui pentadbiran negeri selama lebih empat dekad. Beliau juga merupakan adik kepada Jamilah Taib-Murray, seorang usahawan dan dermawan, serta Sulaiman Abdul Rahman Taib, bekas Timbalan Menteri Kewangan II dan Ahli Parlimen Kota Samarahan.
Walaupun berasal daripada keluarga yang terlibat secara langsung dalam arena politik dan dunia perniagaan negeri, Hanifah dikenali sebagai figura yang menjaga kehidupan peribadinya dengan sederhana dan jarang berkongsi maklumat mengenai aspek privasinya secara terbuka. Beliau lebih menumpukan perhatian kepada tugas rasmi, kerja kemasyarakatan dan peranan dalam kerajaan, khususnya dalam usaha memperkukuh pembangunan Sarawak serta hubungan antara kerajaan negeri dan Persekutuan.
10. Anugerah dan Pengiktirafan
Sepanjang kerjayanya dalam dunia politik dan kemasyarakatan, Hanifah telah menerima beberapa anugerah negeri dan persekutuan sebagai pengiktirafan terhadap sumbangan beliau kepada pembangunan Sarawak serta perkhidmatan awam negara. Antara anugerah penting yang diterima ialah:
10.1 Anugerah Negeri Sarawak
Panglima Setia Bintang Sarawak (PSBS) – membawa gelaran Dato
Penganugerahan ini merupakan salah satu penghormatan tertinggi kerajaan negeri bagi menghargai sumbangan individu dalam bidang pentadbiran, pembangunan masyarakat dan khidmat sosial di Sarawak.
10.2 Anugerah Persekutuan Malaysia
Pingat Pertabalan Seri Paduka Baginda Yang di-Pertuan Agong XVII (2024)
Beliau merupakan salah seorang penerima pingat rasmi sempena istiadat pertabalan tersebut, yang diberikan kepada individu yang menunjukkan perkhidmatan cemerlang dalam menyokong institusi negara dan masyarakat.
Pengiktirafan ini mencerminkan perjalanan kerjaya beliau yang konsisten dalam memperjuangkan kepentingan Sabah dan Sarawak, memperkukuh hubungan antara kerajaan negeri dan Persekutuan, serta memacu pembangunan komuniti luar bandar dan pesisir. Anugerah tersebut juga melambangkan penghargaan negara terhadap peranan beliau sebagai seorang pemimpin wanita dari Borneo yang aktif dalam dasar nasional.
Keputusan pilihan raya
| Tahun | Kerajaan | Undi | Peratus | Pembangkang | Undi | Peratus | ||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 2018 | Hanifah Hajar Taib (PBB-BN) | 13,853 | 66.90% | Abdul Jalil Bujang (PKR) | 6,853 | 33.10% | ||
Anugerah
Sarawak :
Panglima Setia Bintang Sarawak (PSBS) - Dato
Malaysia :
Rujukan
- ^ a b "Portal Pengisytiharan Harta". Suruhanjaya Pencegahan Rasuah Malaysia. Diarkibkan daripada yang asal pada 24 Ogos 2020. Dicapai pada 15 Oktober 2020.
- ^ "University of San Francisco Homepage | University of San Francisco". www.usfca.edu. Dicapai pada 2025-11-18.
- ^ "Hanifah Hajar Taib". Repolitik (dalam bahasa Inggeris). Dicapai pada 2025-11-18.
- ^ MyPoliticians. "Hanifah Hajar Taib | Deputy Minister of Economy | Mukah - Malaysian Politician". MyPoliticians. Dicapai pada 2025-11-18.
- ^ "Cahya Mata Sarawak's new shareholder stirs interest". The Edge Malaysia. 2025-06-02. Dicapai pada 2025-11-18.
- ^ Profil Parlimen
- ^ Arifin, Latifah (2025-10-23). "Senarai tuntutan MA63 yang masih belum diselesaikan". Berita Harian (dalam bahasa Inggeris). Dicapai pada 2025-11-18.
- ^ "Official Portal of The Parliament of Malaysia (Archive)".
- ^ BERNAMA (2019-10-18). "Pengarah Eksekutif CMSB Syed Ahmad Alwee bersara". BERNAMA. Dicapai pada 2025-11-18.
- ^ "Federal Government Gazette – Results of Contested Election and Statements of the Poll after the Official Addition of Votes, Parliamentary Constituencies for the State of Sarawak [P.U. (B) 321/2018]" (PDF). Attorney General's Chambers of Malaysia. 28 May 2018. Diarkibkan daripada yang asal (PDF) pada 2019-12-29. Dicapai pada 1 August 2018. Percentage figures based on total turnout.
- Laman menggunakan kotak info pemegang jawatan dengan parameter tidak diketahui
- Kelahiran 1972
- Anggota wanita Parti Pesaka Bumiputera Bersatu Sarawak
- Orang dari Sarawak
- Muslim Malaysia
- Anak ahli politik Malaysia
- Ahli Dewan Rakyat, Parlimen Malaysia ke-14
- Adik-beradik ahli politik Malaysia
- Ahli politik wanita Malaysia berketurunan Melayu
- Orang Malaysia berketurunan Australia
- Orang Malaysia berketurunan Poland
- Orang Malaysia berketurunan Rusia
- Orang Melanau
- Timbalan menteri kerajaan wanita Malaysia
- Ahli Dewan Rakyat, Parlimen Malaysia ke-15
- Ahli wanita Dewan Rakyat Malaysia









